Perakende Yoğunlaşması Tarımı Tehdit Edebilir

Güçlü bir tarımsal üretim altyapısı olmadan, güçlü bir perakende sisteminin kalıcı olması mümkün görünmüyor.

Perakende Yoğunlaşması Tarımı Tehdit Edebilir

USDA raporu, gıda zincirinde güç dengesinin değişeceği uyarısını yapıyor

ABD Tarım Bakanlığı'nın (USDA) 2026 Türkiye Gıda Perakendesi Raporu, organize perakende sektöründe hızlı yoğunlaşmanın yaşandığını ortaya koyarken, tarım politikaları uzmanı Ergin Kahveci bu dönüşümün tarımsal üretimi etkileyebileceği uyarısında bulundu.

Pazar Durumu

• İlk 10 market markasının payı: %46
• Gerçek kontrol: Daha az sayıda grup elinde
• Trend: Hızla artan yoğunlaşma

Gelişmiş Ülkelerdeki Model

Büyük perakende zincirlerinin sadece satış noktası olmaktan çıkıp, tedarik zincirinin tamamını kontrol ettiği görülüyor:

• Üreticilerle uzun vadeli sözleşmeler
• Kendi markalı ürün üretimi
• Depolama ve lojistik yönetimi
• Kalite standartları belirleme
• Ürün planlaması

Çiftçi İçin Riskler

Fırsat	Risk
Pazar garantisi	Fiyat belirleme gücü azalması
Uzun vadeli anlaşmalar	Ürün çeşitliliği daralması
	Küçük işletmelerin rekabet zorluğu
	Üretim bağımlılığı artması

Gerekli Önlemler

Kahveci, bugünden alınması gereken adımları şöyle sıraladı:

• Üretici örgütlerinin güçlendirilmesi
• Kooperatiflerin etkinleştirilmesi
• Lisanslı depoculuğun yaygınlaştırılması
• Sözleşmeli üretimin adil kurallarla yürütülmesi
• Rekabet Kurumu'nun piyasa izlemesi

Temel Mesaj

Güçlü bir tarımsal üretim altyapısı olmadan, güçlü bir perakende sisteminin kalıcı olması mümkün görünmüyor.