İRAN'DA İDAMLAR!

Birleşmiş Milletler, bu yılın başlarında yaptığı açıklamada, İran'ın 2026'nın ilk yarısında ulusal güvenlikle bağlantılı 18 kişi de dahil olmak üzere en az 40 kişiyi idam ettiğini bildirdi.

İran'da Ocak protestoları sırasında bir hükümet binasını ateşe verdiği için mahkûm edilen Mohammad Amini Dehaghani idam edildi. Yargıya bağlı Mizan haber ajansı Çarşamba günü yapılan infazı bildirdi. Bu idam, binlerce kişinin hayatını kaybettiği huzursuzluk dalgasıyla bağlantılı infazlar serisinin son halkası olarak nitelendiriliyor.

Yüksek Mahkeme idam kararını onadıktan sonra Dehaghani asılarak idam edildi. Mizan ajansı, tüm yasal süreçlerin tamamlandığını ve yargılamanın bir avukatın hazır bulunduğu duruşmada yapıldığını belirtti. Ancak ne zaman tutuklandığına, idam kararının ne zaman verildiğine ya da yargılamanın ne kadar sürdüğüne ilişkin ayrıntı paylaşılmadı.

Yargı makamları, 9 Ocak 2026'da İsfahan eyaletine bağlı Dehaghan'daki valilik binasına Molotof kokteyli attığını, binayı ateşe verdiğini, bir karakola saldırdığını, yolları kapattığını ve kamu malına zarar verdiğini bildirdi. Soruşturmacılar delil olarak güvenlik kamerası görüntülerine ve sanığın itirafları olarak nitelendirdikleri ifadelere başvurduklarını kaydetti.

Yargı ayrıca Dehaghani'yi hükümet karşıtı propaganda yaymakla, Pehlevi hanedanıyla bağlantılı sosyal medya hesaplarıyla irtibat kurmakla, çevrimiçi ortamda hükümet karşıtı aktivistlerle iletişimde olmakla ve kamuoyunu rahatsız etmeyi amaçlayan içerikler yaymakla suçladı. İslam Cumhuriyeti'nin ağır suçları tanımlayan özel bir hukuki kategorisi olan "moharebeh" (Tanrı'ya savaş açmak) ve "efsad-e fel-arz" (yeryüzünde fesat çıkarmak) suçlarından idama mahkûm edildi.

Suçlamalar arasında, Ocak protestoları sırasında güvenlik güçlerinden ele geçirildiği öne sürülen bir Kalaşnikof tüfeğini kullandığı iddiası da yer aldı. Geçen Aralık ayında ani hiperenflasyonun tetiklediği geniş çaplı protestoların ertesi ay ülkenin tamamına yayılmasının ardından Tahran rejimi göstericilere yönelik kanlı bir bastırma operasyonu başlattı.

Ölü sayısı hâlâ bağımsız biçimde doğrulanamıyor. İranlı yetkililer ölü sayısını 3 bin 117 olarak açıklarken, HRANA adlı hak örgütü 7 bin 7 kişinin öldüğünü doğruladığını belirtiyor. Resmi olmayan, teyit edilmemiş tahminler ise 40 bine kadar çıkıyor.

İnsan hakları örgütleri, protestolarla bağlantılı davalarda sanıkların şeffaf olmayan yargı süreçlerinde, çoğu zaman bağımsız bir hukukî temsil hakkından mahrum bırakılarak yargılandığını ve mahkûmiyetlerin sıkça işkence altında alındığı öne sürülen itiraflara dayandığını belirtiyor. Uluslararası Af Örgütü, İranlı yetkililerin "savaş zamanı koşulları"nı kitlesel tutuklamalar, hızlandırılmış yargılamalar, siyasi saiklerle gerçekleştirilen infazlar ve mal varlığına el koymalar yoluyla baskıyı artırmak için bahane olarak kullandığını söyledi.

Birleşmiş Milletler, bu yılın başlarında yaptığı açıklamada, İran'ın 2026'nın ilk yarısında ulusal güvenlikle bağlantılı 18 kişi de dahil olmak üzere en az 40 kişiyi idam ettiğini bildirdi. İran yargısı ayrıca Salı günü, İslam Devleti terör örgütüne üye olmaktan ve İslam Cumhuriyeti'ne karşı silahlı eylemler yürütmekten mahkûm edilen Mohyeddin Abdollahi ve Hossein Palani'nin de idam edildiğini duyurdu.